Cập nhật thị trường vận tải và logistics quốc tế Tuần 36/2025

1. Giá cước vận tải biển thế giới tuần 36/2025

Chỉ số giá cước vận tải biển thế giới WCI của Drewry tiếp tục giảm trong tuần thứ 12 liên tiếp, tiếp tục giảm 1% xuống 2.104 USD/FEU trong tuần 36/2025 (từ ngày 1/9 đến 7/9/2025). Tốc độ giảm giá cước đã chậm lại và thị trường đã ổn định hơn so với các tuần trước. Sự ổn định này là kết quả của các xu hướng đối lập trên các tuyến thương mại khác nhau. Trong khi mức tăng đáng kể của giá cước xuyên Thái Bình Dương đã đẩy chỉ số lên, thì mức giảm mạnh của giá cước Á-Âu đã cân bằng lại mức tăng này, dẫn đến chỉ số nhìn chung ổn định.

2. Giá cước container tuyến Châu Á - Bắc Mỹ (Asia - North America)

Thị trường vận tải container tuyến Châu Á - Bắc Mỹ trong Tuần 36 (từ ngày 1/9 đến 7/9/2025) đã chứng kiến một diễn biến đầy bất ngờ và trái ngược với các dự báo. Trong khi các yếu tố nền tảng của thị trường toàn cầu đều cho thấy sự suy yếu rõ rệt về nhu cầu, các hãng tàu trên tuyến Xuyên Thái Bình Dương đã gây sốc khi áp dụng thành công Mức tăng giá chung (GRI) ngày 1/9, đẩy giá cước tăng mạnh. Điều này không phản ánh sự phục hồi của thị trường, mà cho thấy một sự quyết tâm và kỷ luật cao độ trong việc quản lý công suất của các hãng tàu nhằm bảo vệ lợi nhuận.

Về cung và cầu:

- Về Phía Cầu (Demand): Cao điểm trước Tuần Lễ Vàng không xuất hiện

Nhu cầu thị trường không có sự gia tăng đột biến như thường lệ trước kỳ nghỉ lễ lớn của Trung Quốc.

Ảnh hưởng từ làn sóng vận chuyển hàng sớm trong Quý 2 vẫn còn rất nặng nề. Lượng hàng tồn kho lớn tại Mỹ đã làm giảm nhu cầu đặt hàng mới, dẫn đến một mùa hè yên tĩnh và một mùa thu ảm đạm được dự báo.

Rủi ro mới cho ngành nội thất: Một yếu tố rủi ro mới có thể ảnh hưởng đến sản lượng trong tương lai là việc Tổng thống Trump công bố một cuộc điều tra đối với hàng nội thất nhập khẩu.

- Về Phía Cung (Supply): Dư thừa kéo dài và rủi ro lịch trình

Công suất khai thác trong tháng 9 vẫn duy trì ở mức cao (80%), tiếp tục tạo ra một thị trường dư thừa công suất. 

Nhu cầu vẫn chưa bắt kịp công suất, do đó chỗ trên tàu vẫn còn trống.

Về Vận Hành & Tình Hình Thiết Bị (Container)

Một rủi ro vận hành mới mà các chủ hàng cần hết sức lưu ý là khả năng các hãng tàu sẽ không thông báo các đợt hủy chuyến (blank sailings) cho đến rất sát ngày tàu chạy. Đây là một chiến thuật nhằm giữ chân các booking cho đến phút cuối. Tuy nhiên, nó có thể gây ra tình trạng trượt lịch trình đột ngột (shipping schedules to slide), ảnh hưởng nghiêm trọng đến kế hoạch của các doanh nghiệp.

Tình hình chung đã cải thiện nhẹ. Tuy nhiên, sự phân hóa vẫn còn đó: tình trạng thiếu hụt vẫn là một mối lo ngại chính đối với các hãng tàu như CMA và HMM, trong khi các hãng tàu khác có điều kiện tốt hơn.

Diễn Biến Giá Cước:

Giá cước vận chuyển (Ocean Freight) từ Châu Á đến Bờ Tây Bắc Mỹ trong tuần 36/2025 tăng mạnh 20,95% so với tuần trước, lên mức 2.148 USD/FEU. Mức giá này tăng 1,9% so với tháng trước, theo dữ liệu Xeneta.

Trái ngược với mọi dự báo, GRI ngày 1/9 đã được áp dụng thành công: Thay vì bị điều chỉnh giảm sau Lễ Lao động, Mức tăng giá chung (GRI) với mức tăng 800-900 USD đã được các hãng tàu áp dụng một cách kiên quyết, khiến giá cước giao ngay tăng vọt trong tuần. Họ đã thành công trong việc tạo ra một sự khan hiếm không gian tạm thời và có chủ đích ngay tại thời điểm đầu tháng 9, có thể thông qua các đợt hủy chuyến không được thông báo rộng rãi hoặc siết chặt việc phân bổ chỗ, buộc các chủ hàng phải chấp nhận mức giá mới.

Sự thành công của GRI ngày 1/9 tạo ra một tiền đề mới. Tuy nhiên, liệu thị trường có đủ sức hấp thụ thêm một đợt Phụ phí Mùa cao điểm (PSS) vào ngày 15/9 hay không vẫn còn là một dấu hỏi lớn.

Cập nhật thuế quan của Hoa Kỳ:

Tuần 36 (từ ngày 1/9 đến 7/9/2025) đã chứng kiến một sự kiện pháp lý cực kỳ quan trọng: một Tòa Phúc thẩm Liên bang đã ra phán quyết chống lại tính hợp pháp của các loại thuế quan được Tổng thống Trump ban hành theo Đạo luật Quyền Hạn Kinh Tế Khẩn Cấp Quốc Tế (IEEPA). Trong khi các doanh nghiệp vẫn phải tiếp tục nộp các loại thuế này ở thời điểm hiện tại, thì tương lai của chúng và khả năng được hoàn thuế đang trở thành một câu hỏi chiến lược lớn, phủ một bóng đen bất định lên toàn bộ sân chơi thương mại.

1- Trọng Tâm Tuần Này: Cuộc Chiến Pháp Lý Về Thuế Quan IEEPA Lên Đến Hồi Kết

Sự kiện pháp lý quan trọng: Tòa Phúc thẩm Liên bang Hoa Kỳ đã giữ nguyên phán quyết của Tòa án Thương mại Quốc tế (CIT), tuyên bố rằng các sắc lệnh thuế quan của Tổng thống Trump ban hành theo Đạo luật IEEPA là bất hợp pháp.

Tình trạng thực tế - Một nghịch lý: Điểm mấu chốt mà các doanh nghiệp cần hiểu là, mặc dù bị tuyên là bất hợp pháp, phán quyết này không ban hành một lệnh cấm thi hành ngay lập tức. Điều này tạo ra một nghịch lý: Cơ quan Hải quan (CBP) vẫn tiếp tục thu các loại thuế này ở thời điểm hiện tại. Các loại thuế bị ảnh hưởng bao gồm thuế "fentanyl" đối với Canada, Mexico, Trung Quốc và thuế đối ứng trên toàn thế giới.

Bước đi tiếp theo: Tổng thống Trump, trong một động thái cho thấy tầm quan trọng của vụ việc, đã yêu cầu Tòa án Tối cao đưa ra một "phán quyết khẩn cấp".

Kịch bản tương lai và hàm ý tài chính: Nếu Tòa án Tối cao giữ nguyên phán quyết của tòa cấp dưới, CBP sẽ phải ngừng thu tất cả các loại thuế IEEPA và các doanh nghiệp đã nộp thuế trước đó có khả năng sẽ đủ điều kiện để được hoàn thuế (duty refunds).

2- Một Điểm Sáng: Gia Hạn Miễn Trừ Thuế Quan Mục 301

Trong bối cảnh bất ổn, đã có một tin tốt. Vào ngày 28/8, Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) đã thông báo rằng các lệnh miễn trừ hiện có đối với thuế quan Mục 301 (nhắm vào Trung Quốc) sẽ được kéo dài đến ngày 29 tháng 11 năm 2025, thay vì hết hạn vào ngày 31/8. Đây là một tin tốt, mang lại sự chắc chắn trong ngắn hạn cho các nhà nhập khẩu có sản phẩm nằm trong danh sách được miễn trừ, giúp họ có thêm thời gian để lập kế hoạch.

3- Bối Cảnh "Bình Thường Mới" Vẫn Tiếp Diễn

Các diễn biến lớn của tuần trước giờ đây đã trở thành một phần của bối cảnh kinh doanh "bình thường mới":

• De Minimis: Việc miễn trừ đã chính thức chấm dứt từ ngày 29/8. Thực tế mới này đã bắt đầu.

• Các mối đe dọa khác: Các mối đe dọa về thuế quan nhắm vào lĩnh vực kỹ thuật số, nam châm đất hiếm của Trung Quốc, và cuộc điều tra đối với ngành nội thất vẫn còn đó, tạo ra một môi trường rủi ro liên tục.

• Thỏa thuận khung Hoa Kỳ - EU: Các điều khoản của thỏa thuận này vẫn là cơ sở cho các cuộc đàm phán tiếp theo.

Chính sách thương mại của Hoa Kỳ hiện đang được định hình bởi một cuộc xung đột pháp lý sâu sắc. Trong khi chính quyền Trump tiếp tục thúc đẩy chương trình nghị sự của mình, thì chính nền tảng pháp lý của hàng loạt các loại thuế quan quan trọng nhất lại đang bị nghi ngờ. Điều này tạo ra một thực tế kép cho doanh nghiệp: phải tuân thủ các quy định hiện hành trong khi phải chuẩn bị cho khả năng các quy định đó bị hủy bỏ trong tương lai.

3. Giá cước container tuyến Châu Á - Châu Âu (Asia - Europe)

Thị trường tuyến Châu Á - Bắc Âu trong Tuần 36 (từ ngày 1/9 đến 7/9/2025) đã cho thấy rõ hơn về một chu kỳ giảm giá đang tăng tốc. Làn sóng đặt hàng trước Tuần Lễ Vàng đã không xuất hiện như kỳ vọng, để lại một thị trường có nhu cầu yếu và dư thừa chỗ. Để phản ứng, các hãng tàu không chỉ cạnh tranh bằng giá mà còn có những động thái chiến lược, chủ động công bố kế hoạch cắt giảm công suất cho giai đoạn sau kỳ nghỉ lễ.

Về cung và cầu: 

- Về Phía Cầu (Demand): Nhu cầu giảm dần, chỗ còn trống nhiều

Nhu cầu đang giảm dần. Làn sóng đặt hàng trước Tuần Lễ Vàng đã không được quan sát thấy.

Hệ quả là chỗ cho nửa cuối tháng 9 vẫn còn nhiều, một tín hiệu rất rõ ràng về một thị trường đang yếu đi.

- Về Phía Cung (Supply): Hãng tàu hành động sớm cho tháng 10

Các hãng tàu đã cập nhật kế hoạch hủy chuyến (blank sailings) cho tháng 10, ngay sau kỳ nghỉ Tuần Lễ Vàng. Cụ thể, đã có 6 chuyến của Premier Alliance và 1 tàu của Ocean Alliance được thông báo sẽ hủy trong Tuần 40 và 41. Đây là một động thái chiến lược và chủ động, cho thấy các hãng tàu đã lường trước được một giai đoạn nhu cầu yếu kéo dài sau kỳ nghỉ và đang hành động sớm để bảo vệ giá cước, tránh một sự sụp đổ hoàn toàn.

Về Vận hành và Tình hình Thiết bị (Container):

Tình trạng tắc nghẽn tại các cảng đích (Le Havre, Rotterdam, Hamburg) vẫn tiếp diễn với mức độ sử dụng bãi cao, tiếp tục ảnh hưởng đến hiệu quả vận chuyển hàng nhập khẩu và có thể gây chậm trễ cho khâu giao hàng cuối cùng.

Mức độ sử dụng bãi tại các cảng chính đang ở mức cao, đặc biệt đáng báo động tại Southampton (90-95%), và cũng rất cao tại Rotterdam (75-85%) và Hamburg (75-80%). Tình trạng này có nguy cơ gây chậm trễ cho việc vận tải nội địa và làm giảm hiệu quả cập cảng của các chuyến tàu tiếp theo.

Tình hình chung về thiết bị đã được cải thiện nhẹ. Tuy nhiên, tình trạng thiếu hụt vẫn là một vấn đề chủ yếu đối với CMA và HMM, trong khi các hãng tàu khác có điều kiện tốt hơn. Việc lựa chọn hãng tàu vẫn là một yếu tố chiến lược quan trọng.

Diễn Biến Giá Cước: Chu Kỳ Giảm Giá Đã Bắt Đầu

Giá cước vận chuyển từ Châu Á đến Châu Âu tuần 36/2025 tiếp tục tuần thứ 5 liên tiếp, giảm mạnh 12,7% so với tuần trước, xuống mức 2.405 USD/FEU. Mức giá này giảm 29,04% so với tháng trước, theo dữ liệu Xeneta. Đây là một chỉ báo định lượng mạnh mẽ cho thấy thị trường đang đi xuống. Đây là một sự điều chỉnh rất đáng kể và cho thấy hoàn toàn không có sức nóng của mùa cao điểm.

Với sản lượng tháng 9 đi ngang, thị trường giá cước FAK có khả năng sẽ duy trì ở các mức giá thấp hiện tại cho đến kỳ nghỉ Tuần Lễ Vàng.

4. Giá cước container tuyến Bắc Mỹ - Châu Á (Northern America - Asia)

Giá cước vận chuyển từ Bắc Mỹ (Bờ Tây) đến Châu Á tuần 36/2025 tiếp tục tăng 4,27% so với tuần trước, lên mức 683 USD/FEU. Mức giá này tăng 7,22% so với tháng trước, theo dữ liệu Xeneta.

5. Giá cước container tuyến Bắc Âu - Châu Á (Northern Europe - Asia)

Giá cước vận chuyển từ Bắc Âu đến Châu Á tuần 36/2025 tiếp tục giảm mạnh 12,94%, xuống mức 175 USD/FEU. Mức giá này giảm 23,91% so với tháng trước, theo dữ liệu Xeneta.

6. Kết luận và khuyến nghị

Thị trường logistics quốc tế Tuần 36/2025 được định hình bởi hai yếu tố chính: một sự phân cực cực độ giữa các tuyến vận tải chính và một cú sốc pháp lý mang tính nền tảng đối với chính sách thương mại của Hoa Kỳ.

Tuyến Châu Á - Bắc Mỹ: Đã vận hành trái ngược với mọi logic cung-cầu. Giữa một thị trường có nhu cầu yếu và dư thừa công suất, các hãng tàu đã thể hiện một "ý chí sắt đá" khi áp đặt thành công GRI ngày 1/9, đẩy giá cước giao ngay tăng vọt hơn 20% trong tuần. Điều này cho thấy quyền lực ngắn hạn đang thuộc về các hãng tàu có kỷ luật cao trong việc quản lý công suất.

Tuyến Châu Á - Châu Âu: Ngược lại, tuyến này đang vận hành theo đúng quy luật thị trường, bước vào một chu kỳ giảm giá sâu và nhanh chóng (giảm gần 13% trong tuần). Nhu cầu hạ nhiệt sau cao điểm và sự vắng mặt của làn sóng đặt hàng trước Tuần Lễ Vàng đã khiến giá cước sụt giảm không phanh.

Bên trên hai thực tế vận hành đối lập này là một cú sốc pháp lý. Việc Tòa Phúc thẩm Liên bang xác nhận các loại thuế theo Đạo luật IEEPA của Tổng thống Trump là bất hợp pháp đã làm lung lay nền tảng của hàng loạt chính sách thuế quan gần đây.